Najlepsze książki 2018
Przemyślenia, Sztuka + Opowieści

Najlepsze książki 2018

Tomasz Wiśniewski
Czyta się 16 minut

Ktoś może powiedzieć, że rankingi są dla ścigających się koni, dla firm, dla statystyków, dla nowoczesnych, okrutnych szkół, ale nie dla literatury.

Faktycznie, to niegłupie pytanie: czy jakość literatury daje się w ogóle zmierzyć? Wszak jakość to nie ilość.

Na jakiej podstawie można stwierdzić, co na takiej liście najlepszych tytułów powinno być wyżej, a co niżej? Czy istnieją miary, którymi mierzymy książki?

Śmiem twierdzić, że jak najbardziej istnieją takie miary: to dwunożne i żywe miary, przynależące do gatunku ludzkiego; to osoby, które strawiły swoje zdrowie dla literatury, które poświęciły dla niej kręgosłupy i oczy, zwyrodniły swoje stopy – słowem, to krytycy literaccy, milczący herosi, którzy w nieruchomym skupieniu dzielnie wykonują swoją profesję.

Jako krytyk, który nie chce pozostać w tyle za swoimi koleżankami i kolegami po fachu, także wykonałem swój obowiązek: przysiadłem, przyjrzałem się wszystkiemu, co opublikowano w zeszłym roku, i wydałem swój osąd.

Oczywiście starałem się, aby nie był on krzywdzący. Jako człowiek obeznany ze środowiskiem literackim wiem, jak łatwo oberwać od urażonego prozaika. Ale nie jest też tak, że nie byłem obiektywny.

Być może ktoś mi wytknie, że któregoś wybitnego tytułu nie umieściłem, ale na swoje usprawiedliwienie dodam, iż byłem zmuszony ograniczyć się do dziesięciu pozycji – ponadto w tej dziesiątce musiałem pomieścić zarówno prozę, poezję, jak i esej czy reportaż.

Okazuje się, że rok 2018 był przede wszystkim rokiem literatury naukowej, książek, które wyszły spod piór wybitnych badaczek. Oprócz tego był to czas twórców grozy, Stephena Kinga i Lovecrafta, którzy znów nas zaskoczyli.

10. Alexandra Blumenberg, Wstęp do nowej filozofii nauki, tłum. J. Grochocka, Wydawnictwo WT, 2018.

Alexandra Blumenberg w swojej najnowszej książce dokonuje przede wszystkim niezwykle błyskotliwego spostrzeżenia: skoro od lat 30. XX w., odkąd genialny Kurt Gödel wykazał niemożliwość

Informacja

Twoja pula treści dostępnych bezpłatnie w tym miesiącu już się skończyła. Nie martw się! Słuchaj i czytaj bez ograniczeń – zapraszamy do prenumeraty cyfrowej, dzięki której będziesz mieć dostęp do wszystkich treści na przekroj.org. Jeśli masz już aktywną prenumeratę cyfrową, zaloguj się, by kontynuować.

Subskrybuj

Czytaj również:

10 najlepszych książek 2017 roku
i
fot. Diliff/ Wikimedia Commons
Przemyślenia, Sztuka + Opowieści

10 najlepszych książek 2017 roku

Tomasz Wiśniewski

Bez wątpienia rok 2017 był rokiem wielkiej literatury.

Wiele tytułów zasługuje na przypomnienie, niestety musiałem ograniczyć się do dziesięciu. Zrezygnowałem z podziału na literaturę krajową i zagraniczną, bo nie chciałbym sugerować – jak inni krytycy – że nie mamy co tutaj porównywać; sądzę, że, przeciwnie, polska literatura osiągnęła już dawno temu poziom międzynarodowy. Na podobnej zasadzie do jednego worka wrzucam debiutantki i debiutantów oraz znane i lubiane nazwiska. Bo jakie znaczenie ma czas i doświadczenie? Zdaje się, że moc natchnienia nie zależy od kalendarza i życiorysu. A czy to, że ktoś jest debiutantem albo nie ma jakieś znaczenie w oczach czytelnika? Czy nowy autor zyskuje taryfę ulgową? Nie, czytelnik zawsze oczekuje najlepszego.

Czytaj dalej