Wyrobiona dama kier
Wiedza i niewiedza

Wyrobiona dama kier

Mirosław Bańko
Czyta się 3 minuty

Czym jest gramatyka? Sztuką układania dobrze zbudowanych zdań, które nie muszą być mądre ani prawdziwe. Mogą być absurdalne, mogą nawet nie znaczyć nic. Najsłynniejsze z tych zdań brzmi Colorless green ideas sleep furiously, czyli „Bezbarwne zielone idee wściekle śpią”.

Autorem zdania jest Noam Chomsky, kiedyś językoznawca, później krytyk współczesnego społeczeństwa, publicysta i działacz o poglądach lewicowych. Zdaniem o bezbarwnych ideach chciał zilustrować niezależność gramatyki i semantyki oraz podkreślić kreatywny aspekt języka, czyli to, że mówiąc, nie odtwarzamy zasłyszanych wcześniej wypowiedzi, tylko tworzymy nowe, własne, w tym takie, których nikt wcześniej nie utworzył.

Zdanie Chomskiego miało być nonsensowne,

Informacja

Twoja pula treści dostępnych bezpłatnie w tym miesiącu już się skończyła. Nie martw się! Słuchaj i czytaj bez ograniczeń – zapraszamy do prenumeraty cyfrowej, dzięki której będziesz mieć dostęp do wszystkich treści na przekroj.org. Jeśli masz już aktywną prenumeratę cyfrową, zaloguj się, by kontynuować.

Subskrybuj

Czytaj również:

Czy wierzysz w to, co mówisz?
i
Daniel Mróz – rysunek z archiwum nr 1626/1976 r.
Pogoda ducha

Czy wierzysz w to, co mówisz?

Test demona prawdy
Keith Frankish

Podczas rozmowy często zaciekle bronimy jakiegoś poglądu. Czy zawsze chodzi nam o dotarcie do prawdy? Okazuje się, że nasze motywacje mogą być bardzo różne.

Większość z nas ma rozmaite przekonania polityczne, poglądy na temat bieżących wydarzeń, religii, spraw społecznych i sportu. Spędzamy sporo czasu, wyrażając je, czy to w rozmowach, czy w mediach społecznościowych. Argumentujemy, irytujemy się, jeśli ktoś się z nami nie zgadza. Dlaczego to robimy? Najprostsza odpowiedź jest taka, że uważamy nasze przekonania za słuszne i trafne, dlatego chcemy, żeby inni również je podzielali – pragniemy, aby prawda zwyciężyła. Tak to z pozoru wygląda. Ale czy człowiek naprawdę wierzy we wszystko, co mówi? Czy faktycznie w sporach i kłótniach dążysz wyłącznie do prawdy? A może kierujesz się także innymi motywami?

Czytaj dalej