Wzrost dobrobytu i rosnąca efemeryczność, podważając bezlitośnie tradycyjną zachciankę posiadania, sprawi, że konsument zacznie kolekcjonować doświadczenia równie namiętnie i starannie, jak niegdyś przedmioty. Pomysłowość najbardziej uzdolnionych przedsiębiorców skierowana zostanie na tworzenie coraz to nowszych artykułów przemysłowych oraz na stwarzanie psychologicznej otoczki dla każdego z nich – otoczki bardziej frapującej, doskonalszej i bogatszej w treści uczuciowe. […]
Przemysł wypoczynku rozwinie się w miarę nowego zdefiniowania samej koncepcji wolnego czasu. Nauczanie, jako sektor dzisiaj bardziej rozwinięty, będzie w tej dziedzinie przemysłem kluczowym, gdyż posłuży się sztucznymi technikami (udawanie), przekazując uczniom pojęcia i wiedzę. Produkcja doświadczeń otworzy przemysłowi przekazu i komputeryzacji nową drogę, zarówno dla maszyn, jak i dla ich oprzyrządowania i oprogramowania. […]
Ewolucję tę można opóźnić.
Technologicznie zaawansowane społeczeństwa mogłyby opóźnić nastanie czasów ekonomii doświadczeń, kontynuując tradycyjną produkcję i przeznaczając wielkie zasoby na ratowanie środowiska, później zaś wydając powszechną wojnę nędzy i organizując pomoc dla krajów trzeciego świata.
Zyskalibyśmy w ten sposób trochę czasu na rozważenie filozoficznych i psychologicznych efektów produkcji „doświadczeń”. Jeśli konsumenci pewnego dnia nie potrafią jasno odróżnić rzeczywistości od świata „udawanego”, jeśli będzie można zaprogramować handlowo całe odcinki ludzkiego życia, znaczy to, że znajdziemy się w ślepym zaułku niesłychanie złożonych problemów psychoekonomicznych.
Jednym z wielkich niesformułowanych problemów naszych czasów jest stosunek pomiędzy autentycznymi a udawanymi doświadczeniami życia ludzkiego. Żadne poprzednie pokolenie nie przeżyło dziesiątej części sztucznych doświadczeń, które hojnie rozdajemy sami sobie i naszym dzieciom.
Fragment tekstu z nr. 1466/1973, s. 11. Całość możesz przeczytać w naszym archiwum.
Czytaj również:
