Dla ochłody!

W letnim numerze rozmawiamy z Noamem Chomskym, składamy hołd Bruce’owi Lee, wyprawiamy się do Afryki do Sokołowska, budujemy domki na drzewach, przedstawiamy świat śluzowców, żyjemy chwilą i gadamy o piłce nożnej. Latem czas płynie inaczej. Panta rhei!
Obejrzyj numer
3562 2018

Spis treści

W tym numerze

W tym numerze

W tym numerze

Agenda katastrofisty – 3/2018
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Agenda katastrofisty – 3/2018

Czyli wszystko może mieć straszne skutki. Czyta Adam Węgłowski.
Adam Węgłowski
W tym pokoju jest słoń
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

W tym pokoju jest słoń

Noam Chomsky o samobójstwie, które ludzkość właśnie popełnia, ignorując zmiany klimatyczne. O tym, że bogatym i potężnym wolno wszystko. O bezradności, która spycha ludzi na manowce teorii spiskowych. Rozmawia
Tomasz Stawiszyński
Dziesięć milionów i wewnętrzna harmonia
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Dziesięć milionów i wewnętrzna harmonia

Był drogowskazem dla tych, którzy wierzą, że mogą odmienić swój los; symbolem zwycięstwa słabych i wykluczonych nad możnymi tego świata. Był kasowym aktorem i celebrytą; chińskim wcieleniem amerykańskiego snu o sukcesie. Bruce’a Lee w 45. rocznicę jego śmierci przypomina
Piotr Żelazny
Zwrotnik Raka przebiega przez Kalkutę
Sztuka + Opowieści
Doznania

Zwrotnik Raka przebiega przez Kalkutę

Mały Sandip i jego matka, którzy na co dzień mieszkają w Bombaju, przyjeżdżają do Kalkuty odwiedzić dalszą rodzinę. Chłopiec chłonie obrazy, dźwięki i zapachy, poznając codzienne życie wujostwa i kuzynów. Debiutancka powieść Amita Chaudhuriego w sam raz na upał.
Amit Chaudhuri
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Krwawa ikebana

Autor pierwszej w Polsce książki o karate wspomina czasy, kiedy każdy chciał być Bruce’em Lee.
Jerzy Miłkowski
Być jak woda
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Być jak woda

Choć Bruce Lee czuł się spadkobiercą myśli i duchowości Dalekiego Wschodu, przede wszystkim był dzieckiem amerykańskiej kontrkultury lat 60. To z niej wyrósł jako gwiazda filmowa oraz ikona sztuk walki. O filozofii Bruce’a Lee pisze
Tomasz Stawiszyński
Długi sierpniowy weekend
Sztuka + Opowieści
Doznania

Długi sierpniowy weekend

W podrzymskiej Ostii niebieska multipla wbija się w bank. Tylko jedna osoba może rozwiązać zagadkę tajemniczego wypadku – Rocco Schiavone, znany i lubiany specjalista od kryminalnych łamigłówek. Prezentujemy nowe opowiadanie, którego autorem jest
Antonio Manzini
Dom sztuki walki
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Dom sztuki walki

Za dwa lata (2020) w Tokio odbędą się letnie igrzyska olimpijskie. Stolica Japonii będzie ich gospodarzem po raz drugi w historii. Na pierwsze igrzyska, które odbyły się w 1964 r., wybudowano mnóstwo wspaniałych obiektów sportowych. Wiele z nich ponownie ugości sportowców, w tym wybitna hala sztuk walki ­­­– Nippon Budokan.
Zygmunt Borawski
Bohater numeru – Bruce Lee
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Bohater numeru – Bruce Lee

Płaczący żuraw, śpiący tygrys, smok a nawet ślimak na górze Fidżi, czyli zapomniane techniki mistrzów kung-fu według trio
Wszystko Będzie Dobrze
I nie będziesz pomnażał góry śmieci
Świat + Ludzie
Ziemia

I nie będziesz pomnażał góry śmieci

Recykling i upcykling do tej pory brały się z niedostatku: biedni i oszczędni przerabiali używane ubrania, zszywali patchworkowe kołdry.
Joanna Dobkowska
Opowieść Plastikowej Torebki
Sztuka + Opowieści
Doznania

Opowieść Plastikowej Torebki

Trwa era plastikozoiczna. Lądy i morza pokrywają olbrzymie ilości plastiku. Na niewielkiej wyspie Henderson na Oceanie Spokojnym, która niegdyś tętniła życiem, Plastikowa Torebka spotyka Diament i zaczyna opowiadać mu swoją historię. A spisała ją
Joanna Rudniańska
Plastik w brzuchu śledzia
Świat + Ludzie
Ziemia

Plastik w brzuchu śledzia

Nasz specjalny wysłannik zbadał temat plastiku w Bałtyku. Wychodzi na to, że nie jest aż tak źle – ale nie jest też dobrze. Jednym słowem, musimy strzec Bałtyku przed nami samymi.
Łukasz Kaniewski
Requiem dla Zeitgeista
Sztuka + Opowieści
Doznania

Requiem dla Zeitgeista

Omar Zeitgeist, genialny naukowiec z Niemiec, wpadł na to, jak skonstruować bombę kosmiczną. Nic więc dziwnego, że musiał zacząć się ukrywać… Niepublikowane wcześniej opowiadanie, którego autorem jest
Kurt Vonnegut
Afryka grzęźnie w piasku
Świat + Ludzie
Ziemia

Afryka grzęźnie w piasku

Zimbabwe – kraj, którego gospodarka w ogromnym stopniu opiera się na rolnictwie – został ciężko dotknięty przez zmiany klimatu. Susze i powodzie zdarzają się coraz częściej, natomiast opady deszczu stały się nieprzewidywalne.
Tawanda Majoni
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Pozamiatane przez kulturoznawców

Praca przy nieczystościach – z miotłą, szuflą, wystawianie kontenerów przed blok przed przyjazdem śmieciarki, to zaprzeczenie aspiracji „porządnego obywatela”.
Włodzimierz Karol Pessel
Przygoda wróbla
Sztuka + Opowieści
Doznania

Przygoda wróbla

Nylonowy worek z herbatników włóczył wietrzyk w parku po chodniku.
Zbigniew Machej
Jak koliber pokonał potwora
Świat + Ludzie
Marzenia o lepszym świecie

Jak koliber pokonał potwora

Walczyła o prawa człowieka, sadząc drzewa i rzucając klątwy na żołnierzy. Za swój upór została nagrodzona Pokojową Nagrodą Nobla. Oto niezwykła historia Kenijki Wangari Maathai, którą spisała
Agata Kasprolewicz
ogień. zgasł
Sztuka + Opowieści
Doznania

ogień. zgasł

Porcję poezji dostarcza Marcin Orliński. Tym razem autorką wiersza jest
Urszula Zajączkowska
Transatlantyk z zadyszką
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Transatlantyk z zadyszką

Przez wieki Atlantyk był platformą handlu niewolnikami, do dziś wyznacza relacje ekonomiczne między Europą a Stanami Zjednoczonymi. Czy nastaje właśnie zmierzch panującego w jego granicach porządku? Zastanawia się
Paulina Wilk
Niepewność
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Niepewność

Przyszły czytelniku, który docierasz do tego tekstu kilkadziesiąt lub kilkaset lat po jego publikacji, przyjrzyj się zachodzącym na świecie zmianom klimatycznym z naszej perspektywy. Dopiero zaczynamy zdawać sobie sprawę, czym jest globalne ocieplenie…
Piotr Czerski
Opowiadanie Profesora Tutki o kobiecie interesującej
Sztuka + Opowieści
Doznania

Opowiadanie Profesora Tutki o kobiecie interesującej

Jeden z panów powiedział podczas rozmowy – „nieładna, ale interesująca”. – „Interesująca”… powtórzył w zamyśleniu Profesor Tutka. – Takiego określenia użyłem przed laty. Tak… znałem kobietę „interesującą”. Czy opowiedzieć wam panowie o niej?
Jerzy Szaniawski
Zbiory Kory
Świat + Ludzie
Marzenia o lepszym świecie

Zbiory Kory

Życie przedmiotów jest dłuższe niż nasze i tak naprawdę to one po nas pozostaną. Istnieją też ludzie, którzy przedmiotom pomagają pozostać – tak jak Kora Tea Kowalska.
Magdalena Grzebałkowska
Uciec z duszą na wyspę
Świat + Ludzie
Ziemia

Uciec z duszą na wyspę

W bezliku wysp greckich trzeba sobie znaleźć jedną i zawrzeć z nią duchowy związek. Bo kto by dzisiaj sprostał wszystkim, skoro na każdej czyha inna przygoda?
Renata Lis
Zbawiciele na wakacjach
Świat + Ludzie
Marzenia o lepszym świecie

Zbawiciele na wakacjach

Zanim zdecydujemy się zaopiekować dziećmi w Kambodży lub Tajlandii, powinniśmy się zastanowić, czy tego rodzaju pomoc w ogóle ma sens. Bo wolonturystyka to biznes, w którym dobro potrzebujących schodzi na drugi plan.
Paweł Cywiński
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Kto nie podróżował, ten nigdy nie żył

Istnieją dwa rodzaje podróży, określane w islamie słowami „rihla” i „safar”. „Rihla” to podróż, w którą wyruszamy, by poznać świat i inne kultury, by się uczyć i zdobywać wiedzę. „Safar” to raczej podróż wewnętrzna, z odkrywaniem siebie, przemianą i ważnymi zdobyczami.
Ziauddin Sardar
Arystokraci sypkich piasków
Świat + Ludzie
Ziemia

Arystokraci sypkich piasków

Krytykował globalizację, nim się na dobre rozpędziła. Propagował ekoturystykę i zrównoważony rozwój na kilka dekad przed powstaniem tych pojęć. O Wilfredzie Thesigerze, który przemierzył arabskie pustynie ramię w ramię z Beduinami, pisze
Paulina Wilk
Powrót do afrykańskiego buszu
Świat + Ludzie
Ziemia

Powrót do afrykańskiego buszu

Wygrzebany z archiwów wzruszający tekst o przyjaźni człowieka i dzikiego zwierzęcia, czyli największy hit „Przekroju” z roku 1961 – opowieść o lwicy Elsie i jej ludzkiej matce.
Joy Adamson
Pytania na lato – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Pytania na lato – 3/2018

Jak się nie smucić, spędzając wakacje w mieście? Jak opalać się zdrowo? Jak znaleźć przyjaciela na lato? Odpowiedzi szuka kolektyw
Wszystko Będzie Dobrze
Sanatorium mocy
Duch + Ciało
Pogoda ducha

Sanatorium mocy

W starym uzdrowisku Sokołowsko dzieją się dziwne rzeczy. Z obrazów schodzą postacie, na murach zimą odrastają spalone dachy, a artyści i mieszkańcy miasteczka oddychają sztuką.
Katarzyna Sroczyńska
Czy pogoda pod psem? – 3/2018
Świat + Ludzie
Ziemia

Czy pogoda pod psem? – 3/2018

Prognozy długoterminowe zapowiadają, że dni upalnych nie zabraknie, jednakże kosztem gwałtownych burz! Pisze
Michał Brennek
Macierduszka i sprawy duszy
Duch + Ciało
Dobra strawa

Macierduszka i sprawy duszy

Mniszek i krwawnik, przywrotnik pasterski i bylica, hyzop i wrotycz – naturalny supermarket z katalogiem obfitości. Na nowo kulinarne i lecznicze właściwości dzikich roślin odkrywa
Monika Kucia
Skubnij łąkę
Duch + Ciało
Dobra strawa

Skubnij łąkę

Do buszowania w trawie zachęca
Monika Kucia
​Dzikość w sercu, dzikość w garnku
Duch + Ciało
Dobra strawa

​Dzikość w sercu, dzikość w garnku

Niektórzy myślą, że jemy korzenie i robaki, żeby się umartwiać albo zaoszczędzić. Nie, to nie o to chodzi. Chcemy spróbować nieznanego – przyznają Katarzyna Miłochna Mikulska i Artur Bokła.
Aleksandra Kozłowska
Narcyz przegląda się w matrixie
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Narcyz przegląda się w matrixie

Tekst, który teraz przeczytacie, został automatycznie wygenerowany przez komputerową symulację właśnie po to, żeby przekonać was do jej przyjęcia. Jego autorem nie jest
Tomasz Stawiszyński
Piękno prowizorki
Świat + Ludzie
Ziemia

Piękno prowizorki

Ewolucja nie działa jak architekci Brasílii – stolicy Brazylii – którą od początku do końca zaplanowano i przemyślano, ale raczej jak mieszkańcy faweli budujący swoje schronienia z tego, co akurat jest pod ręką. Pisze
Mikołaj Golachowski
Wróżbici z przypadku
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Wróżbici z przypadku

Mogłoby się wydawać, że między literaturą a rzeczywistością istnieje wyraźna granica. Historia pokazuje jednak, że pisarze potrafią całkiem niechcący przewidzieć przyszłe wydarzenia. Niektóre z tych zbiegów okoliczności przyprawiają wręcz o dreszcze.
Marcin Kozłowski
Obserwator i kot
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Obserwator i kot

Z dr Janem Chwedeńczukiem, fizykiem z Uniwersytetu Warszawskiego, o mechanice kwantowej, przypadku, konieczności, Buddzie, Dostojewskim i Woodym Allenie rozmawia filozof z redakcji „Przekroju”
Tomasz Stawiszyński
Z wizytą w kosmicznym uchu
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Z wizytą w kosmicznym uchu

„Przekrój” odwiedził Virgo – jednen z trzech największych na świecie interferometrów laserowych, czyli urządzeń do badania skurczów czasoprzestrzeni (fal grawitacyjnych) i odczytywania niesionych przez nie informacji na temat kosmicznych zdarzeń, takich jak zlanie się czarnych dziur czy gwiazd neutronowych.
Paweł Górecki
Dziwne skrzynie profesora Corcorana
Sztuka + Opowieści
Doznania

Dziwne skrzynie profesora Corcorana

A może telepatię wywołuje lokalne, krótkie spięcie drutów należących do dwu różnych skrzyń… A może przyszłość widzimy, kiedy czerpak, rozchwiany, przeskoczy nagle z właściwej taśmy na tę, która ma się dopiero rozwinąć za wiele lat?
Stanisław Lem
Przypadek i konieczność w świetle Nieuważności
Sztuka + Opowieści
Doznania

Przypadek i konieczność w świetle Nieuważności

Pewien uczeń zapytał mnie kiedyś, co wedle doktryny Nieuważności rządzi światem: konieczność czy przypadek?
Mateusz Kołczinger
Kosmiczne różności Łukasza Kaniewskiego – 3/2018
Świat + Ludzie
Kosmos

Kosmiczne różności Łukasza Kaniewskiego – 3/2018

Czyżby Ziemia kręciła się nie w tę stronę, co trzeba? Zastanawia się
Łukasz Kaniewski
Mroki trygonometrii
Sztuka + Opowieści
Doznania

Mroki trygonometrii

Zagadka kryminalna z komisarzem Maciejewskim, którą napisał
Marcin Wroński
Przełożona Zakonu Jedi
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Przełożona Zakonu Jedi

Kim była najbardziej tajemnicza postać wieku pary i elektryczności? Genialną oszustką, wtajemniczoną mędrczynią czy po prostu utalentowaną pisarką? Tomasz Stawiszyński czyta tekst o Helenie Pietrownej Bławatskiej.
Tomasz Stawiszyński
Wirus polonofilii
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Wirus polonofilii

W rocznicę odzyskania niepodległości sprawdzamy, czy objawy polskiego szaleństwa patriotycznego mogły dotykać też cudzoziemców. Sprawdzamy, co pewien racjonalny Duńczyk zobaczył w Kraju Nadwiślańskim.
Mikołaj Gliński
Konstantyno-politanka z wysokiego zamku
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Konstantyno-politanka z wysokiego zamku

Wśród ludności Świętej Unii Bizantyjskiej krąży niebezpieczna książka zatytułowana „Rok MMXVIII”. Jej autorka opisuje dziwny świat, w którym Bizancjum upadło, a nauka stała się ważniejsza niż wiara. Kolejny odcinek historii alternatywnej według „Przekroju”.
Adam Węgłowski
Komunizm, kobiety 
i kożuszek
Sztuka + Opowieści
Opowieści

Komunizm, kobiety 
i kożuszek

Czyli o przyjaźni bratnich 
artystów. Z przekrojowego archiwum smaczki wyciąga
Ewa Pawlik
Piosenka
Sztuka + Opowieści
Doznania

Piosenka

Wiersz na początek lata, którego autorem jest
Konstanty Ildefons Gałczyński
Czarne słońce
Duch + Ciało
Pogoda ducha

Czarne słońce

Ciemność jest zaprzeczeniem wszystkiego, czego doświadczam, o czym myślę i na co mam nadzieję, grzejąc się w promieniach słońca na górskiej łące. Czy powinienem o niej myśleć? Czy może lepiej tę ponurą wizję odrzucić i cieszyć się pełnym obietnic ciepłem dnia?
Adam Aduszkiewicz
Inne światy są tu
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Inne światy są tu

„Misterium jest zawsze podobne, niezależnie od religii. Najpierw coś się je, a następnie ma miejsce spotkanie twarzą w twarz z boskością” – profesor Carl Ruck opowiada o pogańskich korzeniach Eucharystii i przedstawia swoją teorię o roli roślin psychoaktywnych w pierwotnym chrześcijaństwie. Rozmawiali Andrzej Serafin i 
Karyna Piwowarska
Niech wam pomoże wyrocznia Homera
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Niech wam pomoże wyrocznia Homera

Żenić się czy nie żenić? Żeby odpowiedzieć sobie na to fundamentalne pytanie, starożytny Grek mógł się skonsultować na agorze z przyjaciółmi, ruszyć w kosztowną podróż do Delf lub innej wyroczni albo rzucić kostkami do gry i zapytać Homera. Tak, tego Homera.
Paweł Janiszewski
Czas archaiczny i wieczny
Świat + Ludzie
Ziemia

Czas archaiczny i wieczny

Wszyscy podróżują. Wszyscy mają własne opowieści. Mamy wielkie szczęście, że Morze Śródziemne, które dla wielu stało się dzisiaj cmentarzem, może być dla nas soczewką człowieka, jego losu, zmagań, cierpień i wyzwoleń.
Jarosław Mikołajewski
Żyj areté, tak jak Goethe
Duch + Ciało
Pogoda ducha

Żyj areté, tak jak Goethe

Jak człowiek powinien żyć, żeby jego szczęście przekładało się na harmonię całego społeczeństwa? – zastanawiali się starożytni greccy filozofowie. Tak powstała idea areté, cnoty moralnej i duchowej. Opisuje ją
Aleksandra Reszelska
Mądry wywiad – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Mądry wywiad – 3/2018

Wyjątkowa rozmowa z Magdaleną Sapientowską, psycholożką i jedną z najwybitniejszych wróżbitek współczesności, której niezwykły talent do rozumienia ludzkiej duszy przyprawia o zawrót głowy.
Tomasz Wiśniewski
Sto brzóz
Świat + Ludzie
Ziemia

Sto brzóz

Krajogłos, kategoria równie ważna jak krajobraz, jest inny w różnych częściach Polski. Można się go nauczyć. Ma wpływ na samopoczucie słuchacza, dlatego zasługuje na uwagę i ochronę. Po wycięciu drzew nastaje cisza.
Michał Książek
Dom mistrza
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Dom mistrza

Gdy Bruce Lee zdobył już sławę i pieniądze, postanowił z całą rodziną na stałe zamieszkać w delcie Rzeki Perłowej. W 1972 r. zakupił dom przy 41 Cumberland Road w Kowloon City, jednej z 18 dzielnic Hongkongu.
Zygmunt Borawski
Sześć stóp nad ziemią
Świat + Ludzie
Ziemia

Sześć stóp nad ziemią

Czyli o tym, jak człowiek pomieszkiwał w drzewach i jak mógłby tam wrócić.
Łukasz Stępnik
Jak wybudować dom na drzewie – krótki poradnik
Świat + Ludzie
Ziemia

Jak wybudować dom na drzewie – krótki poradnik

Do wybudowania domu na drzewie niepotrzebne są ogromne nakłady finansowe i szeroka wiedza z zakresu mechaniki konstrukcji. Czasami wystarczy trochę drewna, silnej woli i… zgłoszenie się do odpowiedniego urzędu, ale na to spuśćmy teraz zasłonę milczenia.
Łukasz Stępnik
Wirtualne zachwyty nad Wertykalnym Lasem
Świat + Ludzie
Marzenia o lepszym świecie

Wirtualne zachwyty nad Wertykalnym Lasem

Włoski architekt Stefano Boeri wymyślił, żeby na miejskich drapaczach chmur wyrastały drzewa. Ale mediolański Wertykalny Las to zaledwie początek długiej drogi do tego, żeby nasze miasta były naprawdę zielone.
Zygmunt Borawski
400 lat samotności
Świat + Ludzie
Ziemia

400 lat samotności

Drzewo życia w Bahrajnie jest piękne, niskie i rozłożyste. Jego grube, chropowate konary to zagłębiają się w piasku pustyni, to wyginają w stronę gorącego słońca. Na gałązkach drżą delikatne, pierzaste liście.
Chelsea Wald
Rzeźby na śmietniku
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Rzeźby na śmietniku

Miała wszystko – urodę, sławę, pieniądze. Dziś mało kto pamięta o rzeźbiarce Alinie Ślesińskiej. Na własnej skórze doświadczyła, jak ulotna i złudna jest popularność.
Zbigniew Libera
Siła Guerniki Pabla Picassa
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Siła Guerniki Pabla Picassa

Kiedy w 2008 r. przygotowywałam się do wystawy w londyńskiej Whitechapel Gallery, postanowiłam uważniej zapoznać się z ponad 100-letnią historią tej instytucji. W 1939 r. wystawiano tam słynny obraz Picassa „Guernica”. Zafascynowały mnie okoliczności towarzyszące temu wydarzeniu.
Goshka Macuga
Gad zapił bezę – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Gad zapił bezę – 3/2018

To kolejna odsłona rubryki, której patronuje Stanisław Barańczak. W książce „Pegaz zdębiał” („Gad zapił bezę” to anagram tego tytułu) poeta przedstawił różne mniej i bardziej niepoważne gatunki oraz podgatunki literackie. Do wymyślonych przez niego form po raz drugi dorzuca swoje trzy grosze (razem to już będzie sześć groszy)
Marcin Orliński
Miłość od pierwszej studzienki
Świat + Ludzie
Ziemia

Miłość od pierwszej studzienki

Ekstremalnie zatłoczone i przeciążone miasta już sobie nie radzą. Pilnie potrzebują naszej pomocy. Pora na nową strategię – radykalną łagodność wobec świata, jaki budujemy.
Paulina Wilk
Listy miłosne Pawła Pawlikowskiego
Sztuka + Opowieści
Opowieści

Listy miłosne Pawła Pawlikowskiego

Nagrodzony w Cannes reżyser mówi, dlaczego woli opowiadać o czasach PRL niż o współczesności, jak działa na niego muzyka ludowa i co go kręci wizualnie. Rozmawia
Agata Trzebuchowska
Śluzowiec Maworek i Odludki
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Śluzowiec Maworek i Odludki

Dawno, dawno temu, ale i teraz. Za siedmioma pojemnikami na śmieci, które mijasz w drodze do pracy. Za górami powalonych przez burzę gałęzi w parkach. Przede wszystkim w lasach. Są wśród nas śluzowce. Najbardziej tajemnicze organizmy na planecie opisuje
Jan Pelczar
Zagajnik – 3/2018
Świat + Ludzie
Ziemia

Zagajnik – 3/2018

Jak przygotować łąkotrawnik? Czy można jeść dzikie rośliny zbierane w mieście? Z czego zrobić nalewkę? Wyjaśnia
Łukasz Łuczaj
Nie taki twardy orzech do zgryzienia
Duch + Ciało
Dobra strawa

Nie taki twardy orzech do zgryzienia

Domowe masło orzechowe jest łatwe do wykonania i kosztuje ułamek tego, co produkty oferowane w sklepach. Dodatkowo nie ma zagęszczaczy i nadmiaru substancji słodzących.
Ryan Bromley
Kino w bikini
Sztuka + Opowieści
Doznania

Kino w bikini

5 lipca bikini obchodzi swoje oficjalne urodziny. Tak naprawdę historia jego powstania jest dość skomplikowana i sięga IV w. p.n.e.
Małgorzata Zacharska
Pogańskie źródła polskiej kolei
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Pogańskie źródła polskiej kolei

Przedziwną, wyglądającą na żart książkę recenzuje dla Was
Tomasz Wiśniewski
Zimno na języku
Duch + Ciało
Dobra strawa

Zimno na języku

Dziś Dzień Lodów Czekoladowych! W czym tkwi tajemnica sukcesu przodującego wakacyjnego deseru? O lodach i innych letnich przysmakach pisze
Monika Kucia
Szczęście i brudna woda w kranie
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Szczęście i brudna woda w kranie

Czy piosenkę zatytułowaną „Trucizna” trudno sobie wyobrazić? Nie, zwłaszcza teraz, kiedy klimat w Ameryce jest taki, jaki jest. Artyści muszą zmierzyć się z rzeczywistością. Z Jill Scott rozmawia
Artur Zaborski
Wodny kryzys w mieście Flint
Świat + Ludzie
Ziemia

Wodny kryzys w mieście Flint

W kwietniu 2014 r. we Flint w stanie Michigan z kranów zaczęła cieknąć śmierdząca woda w różnych odcieniach żółci. Jak się okazało wiele miesięcy później, zawierała ogromne ilości trujących związków ołowiu, inne rakotwórcze chemikalia i bakterie, ale władze miasta uspokajały, że to przejściowe kłopoty, niegroźne dla zdrowia.
Artur Zaborski
Jak znienawidzić piosenkę?
Sztuka + Opowieści
Doznania

Jak znienawidzić piosenkę?

Lubimy piosenki, które kiedyś już słyszeliśmy. Ciało zalewają endorfiny, gdy z głośników dobiega utwór przywołujący miłe wspomnienia. Bo generalnie lubimy to, co znamy. Tak jesteśmy skonstruowani i tak działa nasz mózg. Ale każdy kij ma dwa końce.
Iza Smelczyńska
Zapomniani awangardyści, którzy nienawidzili Picassa
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Zapomniani awangardyści, którzy nienawidzili Picassa

Listę przedstawia trio
Wszystko Będzie Dobrze
To i owo w czerwcu
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

To i owo w czerwcu

Pierwszych chrześcijan nazywano w starożytnym Rzymie ateistami, ponieważ nie wierzyli w pogańskie bóstwa.
Ewa Pawlik, Łukasz Kaniewski
Zdumiewający wynalazek Frauke Reinheitmann
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Zdumiewający wynalazek Frauke Reinheitmann

O wynalazku niemieckiej badaczki Frauke Reinheitmann zajmującej się problemem plastiku pisze
Tomasz Wiśniewski
Piłka nożna i „efekt ojczyzny”
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Piłka nożna i „efekt ojczyzny”

Argentyńczycy nie kochają Messiego, ale szanują go za świetny styl i skuteczność na boisku. Z kolei Maradona, za którym niegdyś szaleli, od lat niszczy swoją legendę skandalicznymi zachowaniami. Z Martínem Caparrósem o futbolu i polityce rozmawia
Piotr Żelazny
Antyczne rozmaitości sportowe – 3/2018
Duch + Ciało
Promienne zdrowie

Antyczne rozmaitości sportowe – 3/2018

O Olimpijczyku wszech czasów, o antycznym dopingu i o kobietach na starożytnych igrzyskach.
Michał Szadkowski
Jadąc z prądem
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Jadąc z prądem

Pomysł, aby pojazdy były zasilane energią elektryczną, jest dużo starszy, niż się wydaje. Elon Musk i jego słynna Tesla podążają drogą wyznaczoną przez naszych prapradziadków. Pisze
Wojtek Antonów
Faceci w lajkrach
Duch + Ciało
Promienne zdrowie

Faceci w lajkrach

Wkrótce koniec Tour de France, przypominamy więc tekst o kolarstwie szosowym. W tej profesjonalnej dyscyplinie sportowej stawką są trofea, rekordy i wielkie pieniądze. Ale coraz częściej na rowerze szosowym jeździ się po prostu dla przyjemności – pisze
Wojtek Antonów
Legendy mundialowe
Sztuka + Opowieści

Legendy mundialowe

Prezentujemy wybór najgłośniejszych skandali i najbardziej spektakularnych akcji w historii mundialów.
Michał Szadkowski
Historyjka – Indiana Jones
Sztuka + Opowieści
Doznania

Historyjka – Indiana Jones

Ilość grzechów, jaka przypada na życie jednego człowieka, jest skończona – chyba że jest się Indianą Jonesem. Tak przynajmniej twierdzi
Tomasz Wiśniewski
Pająk w szkolnej ubikacji
Sztuka + Opowieści
Doznania

Pająk w szkolnej ubikacji

Wiersz, którego autorem jest
Zbigniew Machej
Listy od do: Listy Stanisława Witkiewicza do Stanisława Ignacego Witkiewicza
Sztuka + Opowieści
Doznania

Listy od do: Listy Stanisława Witkiewicza do Stanisława Ignacego Witkiewicza

„Bardzo mnie obchodzi, jak i z kim będziesz żył. Towarzystwo to jest część karmu duszy – obyś nie jadł ludzkiej margaryny”.
Stanisław Witkiewicz
Bakterie w „Przekroju”
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Bakterie w „Przekroju”

Co po nas zostanie? Dokładnie nie wiadomo, ale pewnie zostaną bakterie. Przykra wiadomość dla osób cierpiących na nerwicę natręctw, na przymus mycia rąk co kilka minut.
Mirosław Bańko
Jak sprawdzić, czy żyjemy w Matrixie?
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Jak sprawdzić, czy żyjemy w Matrixie?

Traktujemy otaczających ludzi, jakby naprawdę nie istnieli. Nie odpowiadamy na uprzejme „dzień dobry” sąsiadów, nie uśmiechamy się do osób w autobusie, na chodnikach nie wymijamy innych, tylko przemy przed siebie taranem. Jeśli nikt nie zwraca uwagi na nasze zachowanie – z pewnością żyjemy w Polsce, nie w matrixie.
Wszystko Będzie Dobrze
Bekhend po sąsiedzku
Sztuka + Opowieści
Doznania

Bekhend po sąsiedzku

Tym razem w Dramatycznej Kronice Kryminalnej historia pewnego nie do końca legalnego kortu. Jak zwykle wydarzyła się naprawdę, choć trudno w to uwierzyć.
Jarek Westermark
Smutki uboczne – 3/2018
Świat + Ludzie
Wiedza i niewiedza

Smutki uboczne – 3/2018

Emocje dotychczas w polszczyźnie niewysłowione wysławia
Piotr Stankiewicz
Krótka historia tragiczna – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Krótka historia tragiczna – 3/2018

Hrabia Jean Pierre Partre urodził się w 1786 roku w Bastylii jako wynik złego pomysłu swoich rodziców.
Tomasz Wiśniewski
Warzywo numeru – Pomidor
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Warzywo numeru – Pomidor

Pomidorowe gry i zabawy oraz powiedzonka o warzywie numeru przedstawia kolektyw
Wszystko Będzie Dobrze
Jestem przypisem!
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Jestem przypisem!

W „Lisie” Dubravka Ugrešić szuka schronienia w literaturze. I znajduje je – swój jedyny dom – w zdaniu dopisanym drobnym druczkiem.
Paulina Wilk
Perły z odzysku – 3/2018
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Perły z odzysku – 3/2018

Ucieknijmy na chwilę ze świata ludzi do świata zwierząt. Tam również znajdziemy wprawdzie osobniki niepokorne, ale przynajmniej wesołe i przyjemne dla oka – jak w zapomnianych nieco książkach dla dzieci „Rudzia” oraz „Miała babuleńka kozła rogatego”.
Sebastian Frąckiewicz
Książki na receptę – 3/2018
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Książki na receptę – 3/2018

Tym, którym doskwiera brak, i tym, którzy szukają nadmiaru, polecamy na lato książki z „Przekrojowej” apteki.
Bibliocreatio
Czytać albo nie czytać – 3/2018
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Czytać albo nie czytać – 3/2018

Krótkie recenzje m.in. „Opowiadań bizarnych”, „Wyspy Węży” czy „Odpłaszczenia” przedstawia duet literacki
Bibliocreatio
Słuchać albo nie słuchać – 3/2018
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Słuchać albo nie słuchać – 3/2018

Krótkie recenzje nowych albumów m.in. zespołów Syny, Amen Dunes czy Sleep przedstawia
Jan Błaszczak
Ładne strony – 3/2018
Sztuka + Opowieści
Przemyślenia

Ładne strony – 3/2018

Pierwszy na rynku kieszonkowy podręcznik, dzięki któremu można stworzyć własną książkę, i inne nowości wydawnicze poleca
Justyna Machnicka
Piękna katastrofa
Sztuka + Opowieści
Opowieści

Piękna katastrofa

Niepokojące jest to, że w odróżnieniu od polityki sztuka radzi sobie z uchodźcami doskonale. O filmie „Human Flow” chińskiego artysty Ai Weiweia pisze
Stach Szabłowski
Mimikra
Sztuka + Opowieści
Doznania

Mimikra

Mimikra, czyli sztuka takiego przystosowania się wyglądem do otoczenia, ażeby tylko z największym trudem można nas było od niego odróżnić.
Sławomir Mrożek
Dwie medytacje na lato
Duch + Ciało
Pogoda ducha

Dwie medytacje na lato

Pamiętaj, żeby podejść do tych ćwiczeń łagodnie. W nich nie chodzi o to, żeby czegokolwiek się pozbyć, ale o to, żeby zobaczyć, jak to jest, gdy przyjrzymy się swojemu życiu z innej perspektywy. Do medytacji zachęca
Julia E. Wahl
Najkrótsze nowelki – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Najkrótsze nowelki – 3/2018

„Upał”, „Kot”, „Bagno” i inne najkrótsze nowelki prezentuje kolektyw
Wszystko Będzie Dobrze
Z przymrużeniem oka
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Z przymrużeniem oka

„Przekrojowe” lekcje dystansu z „Kiką” Szaszkiewiczową: lekcja pierwsza, o przymrużaniu oka.
Irena „Kika” Szaszkiewiczowa
Myśli ludzi wielkich, średnich oraz psa Fafika – 3/2018
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Myśli ludzi wielkich, średnich oraz psa Fafika – 3/2018

„Wszelka przyjemność jest dobra, ale nie każda jest godna wyboru”, „Głównym składnikiem szczęścia, ale nie jedynym, jest radość życia” i inne cytaty.
Psychozabawa inna niż inne
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Psychozabawa inna niż inne

Dzięki temu testowi (z 1966 r.!) możesz się dowiedzieć, Czytelniku, czegoś ciekawego o kimś z Twojego otoczenia.
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Odkrycie Chomskiego

Wiele osób słyszało o teorii Noaha Chomskiego, zgodnie z którą pewne głębokie struktury gramatyczne (umożliwiające naukę języków) są dla ludzi wrodzone. Mało kto jednak wie, jak drastycznej metody użył Chomsky, by swoją hipotezę udowodnić.
Wszystko Będzie Dobrze
Antyczne mistrzostwa w piłce nożnej – kronika trzeciego roku VI Olimpiady
Humor + Rozmaitości
Rozmaitości

Antyczne mistrzostwa w piłce nożnej – kronika trzeciego roku VI Olimpiady

Relację z antycznego mundialu prezentuje kolektyw
Wszystko Będzie Dobrze
Co siedzi w pomidorze?
Duch + Ciało
Dobra strawa

Co siedzi w pomidorze?

Mnóstwo witamin, mało kalorii!
Katarzyna Sroczyńska